Skip links

Wat ik geleerd heb van jaren slecht slapen

Er zijn van die mensen die al slapen nog voor ze hun hoofdkussen raken. Die met gemak kunnen scrollen, werken, sporten… tot half twaalf ’s avonds en 5 minuten later al in dromenland liggen. Terwijl ik al mijn leven lang een slechte slaper ben. Ik heb rituelen en structuren nodig om tot rust te komen, en dan nog zijn er periodes dat ik slecht(er) slaap. Ik heb de voorbije 35 jaar wel wat geleerd en gelezen over goed en slecht slapen, of wat wél werkt en wat zeker niet. Dit zijn mijn geheimtips:
 
1 Bouw een ritueel in om je dag te eindigen
Ik werk vaak ’s avonds, maar zorg ervoor dat ik geen al te ‘creatieve’ dingen meer doe, zoals reportages schrijven. Ik weet immers dat ik dan onmogelijk kan stoppen voor ik klaar ben – een uur of vier later is dat pas – en dat de kans groot is dat ik de hele nacht in mijn gedachten verder lig te typen en te puzzelen. Het is belangrijk om je hersenen af te zetten en te ontspannen: wat lezen, tv kijken, een bad nemen, breien… alles behalve werken dus. 
 
2 Let op met schermtijd
Een klassieker waar bijna iedereen tegen zondigt: een uur voor je gaat slapen, kijk je best niet meer je smartphone of laptop. Het blauwe licht ervan houdt immers de aanmaak van melatonine tegen, het stofje dat je slaperig maakt. 
 
3 Ontspan ook fysiek
Tv kijken is één manier om je dag te eindigen, maar ik slaap nooit beter dan wanneer ik letterlijk mijn dag heb ‘uitgezweet’ in mijn infraroodsauna, wanneer mijn spieren loom en ontspannen zijn geworden, wanneer ik voel dat ik ‘gezakt’ ben. Als je lichaam tot rust komt, volgt je geest veel makkelijker. 
 
4 Neem nooit je toevlucht tot slaapmedicatie
Silnoct, Valium, Temesta, Loamet: het zijn slaapverwekkers waar je beter af blijft, tenzij het niet anders kan (bijvoorbeeld bij een hele zware depressie of crisis). Maar weet dat ze erg verslavend zijn – na twee weken kun je niet meer zonder – en ze zijn geen oplossing voor dat suffe gevoel overdag. Want ze helpen je dan misschien wel in slaap, die slaap is niet zo kwalitatief als je eigen slaap en dus ben je overdag net zo goed een zombie. Veel beter is om je toevlucht te zoeken tot alle alternatieven hierboven. Wat ik wél al gedaan heb: alternatieve middelen zoals Dormiplant (op basis van valeriaanwortel) en kalmerende lavendeldrupjes op mijn zakdoek. 
 
5 Zorg ervoor dat je je overal thuis voelt
Ik slaap al-tijd slecht op verplaatsing. Op hotel, in een vakantiehuis, bij vrienden thuis… meestal geraak ik niet in slaap of lig ik om 4 uur alweer klaarwakker. Ik kom er niet tot rust, voel me er niet veilig. En dus probeer ik zo veel mogelijk in mijn eigen bed te slapen en dat bed zo veel mogelijk na te bootsen op een ander. Zitten steevast in mijn valies (als dat lukt toch): m’n eigen hoofdkussen, mijn favoriete pyjama (niet te warm!), mijn zakdoek met lavendel en mijn kersenpittenkussen of warmwaterkruik. 

6 Zoek hulp als je probleem aanhoudt
Iedereen slaapt weleens slecht, dat is helemaal niet abnormaal en ook niks om je zorgen om te maken. Ik heb het in periodes van stress, na een ingrijpende gebeurtenis, toen mijn kinderen slecht sliepen en ik het na verloop van tijd gewend was om wakker te liggen…  Het is veel makkelijker om rustig te blijven bij slapeloosheid als je de oorzaak kent, omdat je er dan makkelijker iets aan kunt doen. Veel moeilijker is het wanneer je van nature een slechte slaper bent en je ‘machteloos’ overgeleverd bent aan schaapjes tellen en woelen. In beide gevallen kun je, als je slapeloosheid langer dan een maand aanhoudt, best je huisdokter raadplegen. Ik heb ook al veel goeie reacties gehoord op het online programma Start to Sleep van slaapcoach Annelies Smolders. Zelfs de allerslechtste in- en doorslapers leren er in een week of zes om (weer) een normaal aantal uren te slapen. En iedereen die de machteloosheid kent van nachtelijke uren die wegtikken, de wanhoop van wíllen slapen maar niet kunnen, de vermoeidheid van opstaan na alweer een gebroken nacht, weet dat zoiets goud waard is. 
 

Wil je op de hoogte blijven van de blog artikels? Schrijf je in op de mailinglijst en ontvang de laatste artikels in je mailbox.